سبزه کوه :

سبزکوه از جمله کوههای مهم شرقی استان چهارمحال و بختیاری است. همچنین این کوه جزیی از رشته کوههای بخش مرکزی (در جنوب شرق) استان چهار محال و بختیاری محسوب می گردد. موقعیت جغرافیایی بلندترین قله این کوه در 31 درجه 43 دقیقه و 21.9 ثانیه عرض جغرافیایی شمالی و 50 درجه و 56 دقیقه و 12.2 ثانیه طول جغرافیایی شرقی واقع گردیده است. سبزه کوه همچنین در جنوب شرق شهرستان ناغان قرار گرفته است. رودخانه سبزکوه از دامنه شمال شرقی این کوه و دامنه غربی هزار دره سفلی و جبهه جنوب غربی کوه چرو و کلار سرچشمه گرفته به سوی شمال غرب حرکت می کند.  همچنین رودخانه ارمند یا کارون شمالی در جبهه جنوب غرب آن جریان دارد. نزدیکترین روستا از دامنه شمالی چهار طاق و در شمال شرق وستگان و وروستای معدن نیز در جنوب غربی سبزکوه واقع گردیده اند.
بلندترین قله سبزکوه بر اساس نقشه های توپوگرافی (1:25000) 3527 متر  و GPS بلندی این قله را 3575 متر از سطح آبهای آزاد نشان میدهد. این قله در شمال غرب قله هزار دره و تنگ زندان و درجنوب  ساختمان تعاونی عشایر سبزکوه و جنوب غرب مزرعه انجیر چک قرار گرفته است . سبزکوه همچنین در شمال شرق روستای معدن واقع گردیده است . 
 مسیر صعود: بالاروی از دامنه شمالی سبزکوه یکی از مسیرهای مناسب به شمار می رود. چشمه سردره یا چشمه سرد در دامنه شمالی بلندترین قله سبز کوه   جایگاه مناسبی برای شروع برنامه می باشد. یک راه پایکوب که مورد استفاده مردم کوچ نشین سبزکوه است از یک دره پس از دره فرعی بالای چشمه سرد به سوی قله در راستای کلی جنوب بالا می رود . این مسیر تا گردنه ای کوچک به نام قره گندی بالا رفته و سپس با حدود 100 متر پایین رفتن به کف هموار دره ای به نام کلیجه می رسد که جایگاه کوچ نشینان تر ک بختیاری اصلانلو است. از آنجا از دو راه پایکوب می توان به قله رفت یکی در دامنه شرقی دره کلیجه تا یال شرقی قله بالارفته و دیگری از دره فرعی در سمت راست در  جنوب غرب دره کلیجه و موازی با آن تا یال شمالی و سپس به قله می رسد.
برنامه بالاروی از سبزکوه:
آخر هفته ای که گذشت گروه فراز شهرکرد بر پایه برنامه تابستان خویش بلندترین قله سبزکوه را به ارتفاع 3575 متر صعود کرد.
تاریخ : پنجشنبه و جمعه 25 و 26 تیرماه 1388
مدت : 1.5 روز
موقعیت : منطقه سبزکوه در جنوب شرق شهرستان ناغان
تعداد شرکت کنند گان 42 نفر ، 7 نفر از اعضا و 35 نفر میهمان.
سرپرست برنامه : کورش بلالی پور
هوا : شب پنج شنبه خنک و میانه روز جمعه گرم
آب : ابتدای مسیر بالاروی چشمه پرآبی به نام چشمه سر دره یا چشمه سرد در بقیه مسیر به جز آب گل آلود لکه برف زیر قله در مسیر دره کلیجه آب نبود. اما به گفته عشایر یک ساعت پس از جایگاه چادر آنها چشمه ای کوچک به نام چشمه کریم در دره پس از دره کلیجه در دامنه شمالی قله وجود دارد.
شرح برنامه:
  بر پایه برنامه گروه کوه نوردی فراز شهرکرد و طبق برنامه ریزی سرپرست و اعلام آن در نشست هفتگی روز سه شنبه ، در ساعت 3 بعد از ظهر روز پنج شنبه 25 تیرماه شرکت کنندگان در برنامه در چهار راه دولت شهرکرد گرد هم امده و باتوجه به ناهماهنگی پیش آمده و کمبود مینی بوس به دلیل  تصمیم گیری نادرست سرپرست و توجیه نبودن برخی از همنوردان در ثبت نام و  سپس انصراف و دوباره آمدن بر سر قرار ، با حدود یک ساعت تاخیر با 3 دستگاه مینی بوس به سوی منطقه سبز کوه حرکت کردیم.مسیر حرکت ما از شهرکرد ، گهرو ، چغاخور، بلداجی ، گندمان، و روستای کنرک ، مورچگان و وستگان گذر کرد. در آخر روستای وستگان مینی بوس ها وارد جاده فرعی خاکی شده و  به سوی گردنه ای در راستای جنوب غربی به بالای تنگ وستگان رفتیم. پس از عبور از این گردنه جاده چند دره فرعی شمالی کوه هزار دره سفلی که منتهی به تنگ وستگان می شدند را پشت سر گذاشت و از گردنه ای که بین کوه چرو و کوه هزار دره سفلی یا کوه مشایخ قرار داشت عبور کرده و وارد یکی از دره های اصلی سبزکوه شدیم. پس از حدود سی دقیقه حرکت در این دره به سوی جنوب غرب وارد جاده فرعی دیگر به سوی ساختمان تعاونی عشایر منطقه سبزکوه شدیم. قابل اشاره است جاده خاکی اصلی به سوی شمال غرب موازی با رودخانه سبزکوه به سوی روستای چهار طاق و در نهایت شهر ناغان می رود. پس از ده دقیقه حرکت در این جاده از کنار ساختمان تعاونی و چشمه کوچک ماربر گذر کرده و در ابتدای دره له دراز به سوی جاده فرعی دیگر در سمت راست (جنوب غرب) پیچیده و  پس از حدود چند دقیقه در حالی که ساعت نزدیک 7 بود به چشمه سر دره یا سرد رسیدیم. چند چادر از کوچ نشینان مشایخ بختیاری به طور موقت در کنار چشمه سر دره سکنی گزیده اند. گپی با این مردم مهمان نواز گرفتن دوغ و همچنین اطلاعاتی از مسیر که فردای آن شب متوجه می شویم برخی از آنها اشتباه بوده و یا ما منظور آنها را خوب متوجه نشدیم. چادر ها برپا می گردد و طبق برنامه شب خنکی را در زیر آسمان صاف و پرستاره و بسیار زیبای منطقه سبزکوه و در کنار چشمه سردره سپری می کنیم .
ساعت 4:30 دقیقه صبح جمعه 26 تیرماه از خواب برخاسته و پس از جمع آوری وسایل و قرار دادن آنها در داخل مینی بوس با کوله سبک همگی به جز یکی ازدوستان در ساعت 5:25 دقیقه  به سوی قله حرکت کردیم. مسیر حرکت ما در دره فرعی بالادست چشمه سر دره بود. پس از حدود نیم ساعت حرکت در راستای جنوبی این دره با توجه به نمای نامناسب مسیر دره برای تیم ما به سوی یال شرقی بالا رفتیم. حرکت بر روی یال نیز به سوی جنوب غرب و سپس جنوب ادامه یافت. سختی مسیر در این قسمت ها بیشتر به خاطر پوشش گیاهی بسیار متراکم با گونه های غالب گون و خار زول یا زولا بود. حدود ساعت 8 نزدیک به نیمه های دامنه اولین قله فرعی برای صبحانه توقف کردیم. پس از صبحانه گروهی از همنوردان با سرپرستی رضا بابا خانی به طرف پایین حرکت کرده و بقیه نیز به سوی قله فرعی که بعد فهمیدم معروف به قره گندی است بالا رفتیم. در پشت این قله به سوی گردنه ای به همین نام سراز یر شدیم و پس از حدود 100 تا 150 متر پایین روی به کف دره ای به نام کلیجه رسیدیم که جایگاه چند چادر از کوچ نشینان بختیاری ترک از فامیل اصلانلو بودند و با آب خنک در آن هوای گرم از ما پذیرایی کردند. به گفته چند تن از آنها این کوچ نشینان از اختلاط بختیاری ها با ترک های قشقایی  هستند. دو مسیر پایکوب مشخص و اساسی از اینجا به سوی قله می رفت یک راه کمی بالاتر از کف دره کلیجه در سمت راست (شمال شرق) به سوی یال شمال شرقی قله بالا می رفت و دیگری از دره ای فرعی در سمت راست یا جنوب غرب دره کلیجه به سوی دامنه شمالی قله بالا می رفت. به گفته عشایر پس از حدود یک ساعت حرکت در این مسیر (دره فرعی بعد از دره کلیجه) به آب کوچکی به نام چشمه کریم می رسید. به خاطر طولانی تر بودن راه دوم ، ما از دره کلیجه بالارفتیم. حدود ساعت 10 از کنار چادر کوچ نشینان حرکت کردیم در بخش پایانی دره، کم کم  مسیر به کف دره رسید و شیب دره نیز تندتر شد . در انتهای دره لکه کوچکی از برف قرار داشت که توانستیم اندک آب گل آلودی از آن برداشت کنیم . بعد از لکه برف کم کم مسیر به گردنه کوچک و سپس یال شمال شرقی قله رسید و پس از حدود 20 دقیقه حرکت در ساعت 11:45 دقیقه به بلندترین قله سبز کوه رسیده که GPS  ارتفاع آن را 3575 متر نشان می داد.
دره و رودخانه ارمند یا کارون شمالی در جنوب غرب، دره عشق در جهت غرب ، کوه لجن در شمال غرب ، رودخانه سبزکوه کوه کلار و چرو در جهت  شمال و شمال شرق ، هزار دره و تنگ زندان در جنوب شرق و دره آب ونک ، کوه آب باغ و لیشان درجنوب از قله نمایان می باشند. پس از حدود نیم ساعت ماندن بر روی قله از همانمسیر دره کلیجه به سوی پایین حرکت کردیم. از گردنه قره گندی 100 متر بالاتر از جایگاه چادر نشینان اصلانلو از مسیر پایکوب این مردم که از دره ای دیگر در شرق دره ای که به چشمه سر دره می رفت ، پایین آمدیم . این مسیر بهتر اما طولانی تر است. در ساعت 16 آخرین همنوردان گروه به چشمه سر دره رسیده و بعداز خوردن ناهار در ساعت 5:30دقیقه به سوی شهرکرد از جاده وستگان برگشتیم . ساعت 8:30 دقیقه نیز به شهرکرد رسیده و برنامه پایان یافت.

برای دیدن بزرگتر عکس بر روی آن کلیک کنید.

هزینه کل برنامه : 2750000 ریال -کرایه هر مینی بوس 850000 ریال هزینه متفرقه 200000 ریال.
کل دریافتی 3115000 ریال ، دریافتی از اعضا هر نفر 70000 ریال و از میهمانان 75000 ریال.
اضافه برنامه : 365000 ریال .

کینو :

 هفته گذشته به همراه چهار همنورد از گروه کوه نوردی فراز شهرکرد و چکاد اصفهان برنامه بالاروی از کوه کینو را داشتیم . همانطور که در بخش مربوط به کوه کینو و منار در پست های پیشین اشاره گردید،    در بخشی مشترک بین سه استان چهارمحال و بختیاری ( شمال غربی) و استان خوزستان  (شمال شرق) و استان لرستان رشته کوهی به صورت بلوکی از کوهها در راستای شمال غرب - جنوب شرق کشیده شده است که به کوه کینو مشهور است.  در واقع بخش عمده این کوهستان در استان خوزستان قرار گرفته است.  یکی از ویژگیهای بارز این بلوک کوهستانی عرض زیاد خط فراز آنست . چنانکه بیشینه پهنای خط فراز این کوهستان حدود 6 کیلومتر برآورد می گردد. همچنین طول کوهستان کینو از گردنه لم لمی (گردنه بین کینو و کوه للر یا لیله) تا پس از شط تمبی حدود 30 کیلومتر و  تا رودخانه آب ذالکی حدود 55 کیلومتر تخمین زده می شود. در این پهنای وسیع قله های بسیاری وجود دارد و در بین آنها گودال ها ، چاله ها و دشتک های کوچک فراوانی به چشم می خورد که ویژگی خاصی به این کوهستان داده است . قله های لبه جنوب غربی به سوی شیمبار خوزستان بلند تر و منطبق بر  گسله اصلی است . لبه شمال شرقی رو به دره لبد نیز منطبق بر گسله فرعی است و بلندی قله های این بخش کمتر است. روستاهای للر میانی و بزرگ ، کتک ، استک ، کیدی و آبادی موقتی اینوک از روستاهای مهم و نزدیک دامنه جنوبی این کوهستان می باشند . همچنین روستاهای لبد پایین و  بالا و شهرک لبد و چل یا کارکن علیا و لیروک در دره رودخانه لبد و آب ذالکی در شمال شرقی این کوهستان از روستاهای نزدیک آن هستند. 
هدف اصلی برنامه ما صعود از دامنه جنوبی از تنگ آب سرده بود . طبق قرار در ساعت 8 صبح جمعه دوازدهم تیرماه در ترمینال شهرکرد به سوی شهر فارسان حرکت کردیم . از فارسان نیز در ساعت 9 با یک سواری به سوی روستای چلو در جنوب شرق کوه للر یا لیله حرکت کردیم . کانون های مهم طبیعی و انسانی مسیر شامل تنگ درکش ورکش - روستای کاج - رستم آباد- عالی کوه - دشتک - افسر آباد - دوآب - گردنه چری - مورز - چمن گلی - کچوز- شیخ عالی - مور هره - گردنه تاراز و چلو می شدند. ساعت 1 به روستای چلو رسیده و چون خودرو برای روستای للر پیدا نکردیم از طریق جاده بابا زید (امامزاده بابا زاهد گیلانی) به سوی للر حرکت کردیم . با توجه به ارتفاع پایین روستای چلو (حدود 1030 متر بلندی از سطح آبهای آزاد) و هجوم هوای گرم جلگه خوزستان و غبار صحرای عربستان به همراه رطوبت خلیج فارس سبب شده بودند هوا بس ناجوانمردانه داغ گردد. اگر کوهپیمایی در زیر آفتاب با کوله پشتی های سنگین را نیز به آن اضافه کنیم گرمای فوق العاده وحشتناکی شده بود که حرکت بیش از نیم ساعت را بسیار دشوار می کرد و هر نیم ساعت چند دقیقه ای در زیر سایه درختان بلوط تجدید قوا می کردیم . بعد از 2 ساعت به بابا زاهد رسیده و  پس از برداشت آب خنک از آنجا کمی جلوتر برای ناهار یک ساعتی توقف کردیم . حدود ساعت 5 بعد ازظهر به سوی گردنه و سپس روستای للر میانی به راه افتادیم . از روستای للر میانی به خاطر کمی وقت تصمیم گرفتیم با خودرو برویم از اینرو با تنها خودرو موجود منطقه یعنی پشت یک تراکتور خود را به روستای للر بزرگ رساندیم . بعد از گپی کوتاه با اهالی و رساندن عکس های سفر قبلی به دست آقای طهماسب رئیسی کسی که اطلاعات مفیدی در زمینه مسیر صعود به ما داده بود در ساعت 8 به سوی رودخانه تنگ سرد پایین رفته و در کنار آن در زیر درختان باغ آنار اهالی للر شب را بیتوته کردیم. 
از تنگ سرد به سوی خط فراز کینو از دو مسیر می توان بالا رفت یک مسیر از تنگ اصلی سرد در میان دره به سوی گردنه لم لمی رفته و از آنجا در راستای شمال غرب بالا می رود. مسیر دوم با مسیر کوچ عمودی اهالی للر یکسان است بیشتر مردم للر در فصل گرم از راهی پایکوب از دامنه یال غربی تنگ سرد کمی بالاتر از چشمه سرد به سوی یال اصلی غرب تنگ سرد تا ارتفاع 2800 متری بالا رفته و در محلی به نام "مورجار" می مانند. بیشتر این مسیر از دره فرعی ابتدای تنگ سرد در سمت چب (غرب) با شیب متوسط تا به نسبت تند بالا می رود. ساعت 6.30 آغاز حرکت ما در این مسیر است . پس از نیم ساعت حرکت از کنار باغ ها به چشمه تنگ سرد رسیده و در اینجا صبحانه خورده و آب بر می داریم . به غیر از آب این چشمه در مسیرما تا مورجار آب وجود ندارد (در 13 تیرماه). هوا تا ارتفاع حدود 2000 متری بسیار گرم و حرکت سخت و کند است. بهر حال در ساعت 3.30 به پیش چادر های کوچ نشینان للری در مورجار (ارتفاع 2800 متری) رسیده و پس از خوردن چایی و گرفتن اطلاعاتی از مسیر و برداشت آب از چشمه ای (آب چشمه از ذوب برف یالادست آن تامین می شد) در دره سمت چپ یال مورجار (جهت شمال) از دره ای کوچک در شمال چشمه شروع به بالا رفتن کردیم. مسیر این بخش بسیار پرشیب و در بسیاری از جاها نیاز به دست به سنگ شدن دارد. از یال مورجار تا قله اصلی (3562 متر بلندی) بالای یال مورجار حدود 750 متر اختلاف ارتفاع است . نزدیک ساعت 8 در ارتفاع حدود 3300 متری در بین صخره ها تصمیم به شب مانی گرفتیم.
صبح روز یک شنبه  14 تیرماه در هوایی غبار آلود و مه گرفته پس از 1.5 ساعت صعود (ساعت 8:30) از دامنه ای با شیب تند و در برخی قسمت ها صخره ای و دارای پرتگاه های متعدد بر روی قله پا گذاشتیم. پس از چند بالا و پایین راستای کلی مسیر ما به سوی شمال غرب بر روی لبه جنوبی خط فراز کینو جهت گرفت. بالای خط فراز کینو بسیار گسترده و وسیع است و قله های فراوانی وجود دارد. در بین این قله ها چاله ها، دشتک ها و گودال های زیادی وجود دارد که در آن موقع از سال (تیرماه ) بخش قابل توجه ای از آنها (حدود یک سوم) پوشیده از برف بود. کوچ نشینان روی کینو از مردم بختیاری روستای کتک (جنوب کینو) بودند که کوچ عمودی می کردند. بر اساس گفته برخی از آنها حدود 50 خانوار در این تابستان بر روی کینو هستند. ساعت حدود 4 بعد از ظهر بود که بر روی بلندترین قله کینو به ارتفاع 3745 متر پا گذاشتیم . این قله به تقریب در میانه کوهستان کینو قرار گرفته است . پس از آن گردنه ای به سوی شمال غرب قرار گرفته که به تقریب در دو سوی گردنه به طرف شمال شرق و جنوب غرب طولانی ترین دره ها در پهنای کینو کشیده شده است . ارتفاع این گردنه حدود 3550 متر است. بعد از بالاروی از گردنه و قرار گرفتن مجدد بر روی خط فراز اصلی جنوب غربی کینو در هوایی همچنان غبار آلود ، در چاله ای به نسبت وسیع در کنار آب ناشی از ذوب برف کنار آن، شب را به استراحت می پردازیم . شب به نسبت سردی است و صبح آب در برخی قسمت ها یخ زده است.
بیش از نیمی از  روز دوشنبه را بر روی قله های ادامه خط فراز که بالا و پایین بیشینه آن نزدیک به 100 متر بود، طی کرده و درجایی که خط الراس به سوی جنوب غرب تغییر جهت داده و به گردنه ای می رسد که ارتفاع به حدود 3100 متر کاهش یافته به سوی شط تمبی در شمال غرب پایین می رویم. از گردنه کم کم جهت خط فراز اصلی در راستای شمال غربی می گردد و بین آن با خط فراز فرعی که از گردنه به سوی شط تمبی می رود دره ای طولی موازی با جهت کوهها شکل گرفته که به شط تمبی منتهی می گردد. در این بخش قله های صخره ای در میان چاله ها و دشتک های سرسبز در هوایی مه گرفته و غبار آلود بسیار زیبا ، رویایی  و وهم انگیز به نظر می رسیدند. حدود ساعت 7 به بالای شط تمبی رسیده و باتوجه به اینکه چاله بزرگی که شط تمبی در آن قرار گرفته بر اثر لغزش زمین ایجاد گردیده ، پیرامون آن را در بخش جنوبی و غربی پرتگاهها و دیوراه هایی فرا گرفته است و حدود 500 متر اختلاف ارتفاع با لبه کوههای این بخش دارد. بنابراین پایین رفتن از این بخش در دو راه بسیار باریک صورت می گیرد. چون چند سالی است که کوچ نشینان از این راه ها استفاده نکرده ، از اینرو تشخیص آنها به ویژه از بالا بسیار سخت است. در بلندی سمت شمال دره ای طولی بزرگی که به شط تمبی منتهی می شد. به نظر می رسید یک راه پایکوب پایین رفته ، اما در پایین دست آن به نظر می آمد ، پرتگاه وجود دارد و به همین خاطر به آن اطمینان نکرده و تصمیم به شب مانی در دره کوچک بالای آن گرفتیم.                
در ساعت 7 صبح روز سه شنبه شانزدهم تیرماه تصمیم گرفتیم از راهی که چند سال پیش به کنار شط تمبی رفته و در ابتدای آخرین یال خط فراز شمالی کینو و شرق شط تمبی قرار داشت برویم . بنابراین در بالای لبه بلندیهای جنوب شرقی تمبی به سوی شمال شرق حرکت کرده و با چند بالا و پایین کوچک پس از یک ساعت در ابتدای آن قرار گرفتیم. بخشی از این راه یک مسیر پایکوب بسیار باریک بود که به صورت تراورسی از روی پرتگاهی  گذر می کرد و چون چند سالی بود کمتر از آن استفاده شده بود ، خطرناک به نظر می رسید. بهر حال با گذر از این بخش راه به سوی دامنه به نسبت پرشیبی می رسید که دیگر در زیر دست آن پرتگاه نبود. حدود ساعت 9:30 به ابتدای چاله که شط تمبی در آن قرار داشت رسیدیم. در کنار چادر کوچ نشینان چهار بری استراحتی کردیم و آنها با دوغ و نان تازه از ما پذیرایی کردند. چون یکی از دوستان ما عجله برای پایین رفتن داشت و نرسیدن به پروژه های کاری ایشان ممکن بود موجب خسارت جبران ناپذیر به جامعه بشری وارد کند . به ناچار پیش از دیدن شط تمبی مجبور به پایین رفتن شدیم. هوا همچنان مه آلود و گرفته بود. راهی پایکوب در راستای شمال شرقی که تا نیم ساعت اول با با راهی که به سوی روستای لبد ( انتهای شمال غربی استان چهارمحال و بختیاری) می رفت یکی بود و سپس به سوی شمال از دره ای فرعی به سوی رودخانه آب ذالکی پایین می رفت. پس از حدود نیم ساعت پایین رفتن به چشمه ای آب رسیده که برخی از کوچ نشینان ابتدای شط تمبی آب خویش را از آنجا تامین می کردند. این آب به طرف پایین زیاد می شد واز چند پرتگاه کوچک به صورت آبشار پایین می ریخت. راه ابتدا از دامنه ای پرشیب پایین می رفت که کم کم به کنار آب رسید . هر چه پایین رفته  دره به صورت تنگ در می آمد. و راه های فرعی گوناگون یکی شده و از سمت چپ تنگ به صورت تراورسی از روی چند پر تگاه گذر می کرد. همچنان که پایین می رفتیم هوا گرمتر می شد . در واقع ما از ارتفاع حدود 2450 متری  ابتدای شط تمبی، نزدیک به 6 ساعت خود را به ارتفاع 1050 متری کنار رودخانه آب ذالکی رساندیم. پوشش  گیاهی بیشتر بخش های این دره از جنگل بلوط و در برخی قسمت های کنار شاخه های آب فرعی درختان میوه ای چون انار ، مو وحشی ، انجیر و غیره مشاهده می گردید. چند آبشار کوچک و زیبا نیز در بین آنها دیده می شد. تناوبی از جنس های مختلف زمین شناسی و پایداری متفاوت آنها در برابر فرسایش سبب شکل گیری شکل های زمین ریختی بسیار شگفت انگیزی همچون قارچ سنگها ، دودکش جن ، گرز رستم و غیره شده بود. در دو دره فرعی سمت چپ تنگ (در جهت غرب دره اصلی) آب گوگردی نیز مشاهده گردید. حدود ساعت 6 بعد از ظهر به کنار رودخانه آب ذالکی رسیدیم . روبروی تنگ آن طرف رودخانه آب ذالکی روستای فصلی لیروک قرار داشت. در اینجا همچنین یک جره که از یک سیم بکسل قوی و چند پایه آهنی تشکیل شده بود برای گذر از رودخانه آب ذالکی وجود داشت. مسیر ما در جهت شمال شرق به سوی رودخانه لبد و گارگاه تاسیسات سد لیرو ادامه یافت. نزدیک ساعت 8 به جایی که رودخانه لبد به رودخانه آب ذالکی می ریخت ، رسیدیم . کارگاه تاسیسات سد لیرو روبروی ما در جهت شمال در ابتدای تنگ لیرو و در دامنه جنوب غربی کوه تنار و سیلون قرار گرفته بود . طبق نقشه راه پایکوبی از کنار رودخانه به سوی روستاهای میزون و شوله و سپس تا کنار رودخانه زرک می رفت که قرار بود ما این مسیر را طی کنیم . اما پس از گرفتن اطلاعاتی از کارکنان محلی مستقر در کارگاه سد و اینکه چنین مسیری در کنار رودخانه وجود ندارد و همچنین دشواری عبور از رودخانه و غیره ، سبب گردید مسیر خویش را به سوی لبد تغییر دهیم. به خاطر اینکه یکی از دوستان می خواست به خانه زنگ بزند و تلفن موبایل در گردنه انبارناحیه حدود 7 کیلومتر پس از گارگاه در جاده به طرف لبد خط می داد . بنابراین شبانه به طرف گردنه انبار ناحیه حرکت کردیم . در بین راه در مغازه آقای سلیمانی که تامین کننده برخی از نیازهای کوچنشینان بود. استراحتی کوتاه کرده و چایی خورده و اطلاعات گوناگونی از مسیرهای کوچ و پیاده روی  منطقه را برای ما شرح داد. ساعت حدود 12 بر روی گردنه و کنار پاسگاه  با بر پا کردن چادر شب مانی کردیم. صبح روز چهارشنبه در ساعت حدود 8:30 پس از حدود یک ساعت پیاده روی در جاده به طرف روستای لبد ، یکی از مهندسین خوب و با مرام مهندسین مشاور سد لیرو (به نام آقای رضایی ) ما را سوار خودرو خویش کرد و به سوی لبد و سپس شهرکرد آورد. حدود ساعت 2 بعد از ظهر به شهرکرد رسیده و به این ترتیب برنامه صعود کینو به پایان رسید.          

رابطه محیط زیست با دموکراسی :

اگرچه سیستم های دموکراسی مدینه فاضله بشر یا ایده آلترین سیستم اداره کشورها به شمار نمی روند ، اما دست کم در دنیای امروز بهترین سیستمی هستند که مردم می توانند در آن نقش ایفا کنند و رضایت خاطر داشته باشند و به نظر می رسد کمینه از بهترین سیستم های موجود برای ادراه کشورها میباشند. با اینکه نسبت دموکراتیک بودن در کشورهای گوناگون با هم فرق دارد. ولی سیستم های دموکراسی موضوعی ( سیستم هایی که برای هر موضوع مهمی به نظر مردم رجوع می گردد- البته به صورت واقعی نه با تقلب) از کامل ترین ها در شرایط کنونی به شمار می روند.
دلیل های فراوانی وجود دارد برای اینکه کشورهای دموکراتیک به محیط زیست بیشتر توجه می کنند و  به آن اهمیت می دهند. و امروزه یکی از شاخص ها برای سنجش میزان دموکراتیک بودن یک کشور توجه و اهمیت به محیط زیست و  بهره برداری هماهنگ و پایدار با آن و همچنین حفظ آن برای آیندگان است.  امروزه بسیاری از بررسی های علمی نشان می دهند؛ فعالیت ها و کارهای انسانی بدون در نظر گرفتن اصول و ویژگیهای زیست محیطی  پیامدهای ویرانگر و نابود کننده ای بر گونه های جانوری و گیاهی و محیط زیست دارد. اهمیت این پژوهش ها برای بخش گسترده ای از مردم روشن گردیده است و چون در سیستم های دموکراتیک مردم در اداره کشور خویش نقش ایفا می کنند بنابر این اثر گذار هستند و کسانی را انتخاب می کنند که به محیط زیست بیشتر اهمیت می دهند. در سیستم های دموکراسی واقعی اگر کارهای دولت یا حکومت سبب آلودگی و یا تخریب محیط زیست گردد . مردم به عنوان ناظران اصلی با اعتراض های خویش و فشار واردکردن از جنبه های گوناگون دولت ها را وادار به توجه به محیط زیست می کنند. برای مثال بررسی ها در کشورهای اروپایی نشان می دهند ؛ میزان خرید از شرکت هایی که در تولید کالاهای خویش به حفظ و پایداری محیط زیست توجه می کنند ( برای مثال با ایجاد تصفیه خانه و کار گذاری فیلترهای گوناگون از آلودگی آب یا هوا جلوگیری می کنند) رو به افزایش است و برعکس روز به روز خرید کالاها از شرکت هایی که به مسایل زیست محیطی توجه نمی کنند کاهش یافته است. همچنیین جنبش سبزها در کشورهای اروپایی نقش بسیار مهمی در کاهش آلودگیهای ناشی از مواد رایو اکتیویته و یا تعطیلی صنایع سنگین آلوده ساز ایفا کرده است. - ادامه دارد...  

قله هزار چال:

یکی از مسیرهای مناسب صعود قله هزار چال همانند قله اصلی کلار از جبهه شمالی و از روستای سیبک می باشد. آغاز کوهپیمایی از کنار چشمه سیبک یا چشمه گردوها 2 کیلومتر پس از روستای سیبک (جنوب شرق) در ابتدای تنگ سیاه است.  مسیر در راستای کلی درجهت جنوب شرق ادامه یافته و پس از گذر از دشتک ابتدای تنگ از راه پایکوب کوچکی که از کنار دره کوچکی به صورت یک آبکند که در بهار دارای آب است به سوی یال شرقی تنگ سیاه می رود. کمی بالاتر از جایی که بر روی یال می رسید چشمه ای کوچک وجود دارد که به نظر می رسد این چشمه فصلی باشد و کوچ نشینان اطراف  آن را به نام چشمه بی بی می نامند. مسیر از روی یال در حدود 1 ساعت به سوی جنوب می رود و سپس به سوی جنوب شرق به طرف کف دره (دره بین قله برف پیر (3611 متر ) و قله هزار چال) پایین می رود. پس از نیم ساعت مسیر کم کم به سوی یال کوچک شمال شرقی قله هزار چال بالا می رود . البته از کف دره نیز می توان به سوی فله هزار چال بالارفت که مسیر کمی طولانی تر و در برخی جاها پرشیب تراست.  در مجموع زمان مورد نیاز برای صعود قله هزار چال حدود 5 ساعت است . برگشت نیز حدود 3.5 ساعت طول می کشد.    

کوهستان کلار :

کوهستان کلار در امتداد جنوب شرق رشته کوههای بخش مرکزی و درنیمه شرقی استان چهارمحال و بختیاری قرار دارد. موقعیت  این کوهستان از نظر تقسیم بندیهای جغرافیای سیاسی در غرب شهرستان بروجن و شرق شهرستان ناغان واقع گردیده است. در واقع کوهستان کلار به صورت رشته ای پیوسته از تنگ سولگان در شمال شرق شهر ناغان شروع شده و تا  دشت و تالاب گندمان در جنوب شهر گندمان کشیده است. تنگ وستگان کلار را از کوهستان هزار دره جدا می کند.دره و رودخانه سبزکوه در جنوب و غرب این کوهستان قرار گرفته است و  تالاب های سولگان و علی آباد  این کوهستان را از کوه سوخته جدا می سازند.در شمال شرقی کلار نیز تالاب چغاخور و دره ای  که آب چغاخور  در آن جریان دارد موازی با جهت عمومی کوهستان کلار یعنی شمالغرب - جنوب شرق کشیده شده است.
کوهستان کلار قله های زیادی دارد . بلندترین قله آن در جنوب تالاب چغاخور نزدیک روستای سیبک ، متویی و سیف آباد است که 3832 متر از سطح آبهای آزاد ارتفاع دارد. از قله های دیگر این رشته می توان از قله هزارچال (3705 متر) نزدیک به بخش میانی این کوهستان نام برد و  همچنین کوه چرو که بلندترین قله آن در جنوب شزقی دریاچه چرو 3620 متر از سطح آبهای آزاد ارتفاع دارد.